Dit artikel is verschenen in het Montessori Magazine, jaargang 41 nummer 1, november 2017.  

Ieder schooljaar maken vele ouders een keuze voor een basisschool voor hun kinderen. Of de onderwijsvorm past bij de visie op de ontwikkeling van hun kind, daar besteden de ouders nauwelijks aandacht aan. Een interessant gegeven. Want juist homogeniteit draagt bij aan goed onderwijs [1].

Alle ouders willen het beste voor hun kind, maar zij kiezen vooral (met maar liefst 60%) voor een basisschool dichtbij huis. Daarna volgt de onderwijskwaliteit (30%) en denominatie (25%). Slechts 11% van de ouders kiest voor de onderwijsvorm, waarbij overeenkomstige waarden -thuis en op school- centraal staan[2]. Niet verwonderlijk dus dat initiatieven als ‘Ouderbetrokkenheid 3.0’ van CPS en ‘Ouderverbondenheid’ van Onderwijs maak je samen, scholen oproepen om ouders te betrekken bij de educatie van het kind op school. De betreffende instellingen stellen dat hierdoor de schoolprestaties van het kind verbeteren. Volgens hun het resultaat van een goed functionerend samenwerkingsverband tussen ouder, kind en leerkracht.

Het klinkt prachtig en veelbelovend. Maar het gevaar dreigt dat betrokkenheid zich met dit soort initiatieven uit in afspraken die de vrije ontwikkeling van kinderen beperken.

Want bij ouderbetrokkenheid gaat het niet om afspraken, maar om het gedrag van ouders dat zij vertonen bij de opvoeding en het onderwijs van hun kind, zowel thuis als op school. Hierbij hoort ook de ouderparticipatie, ofwel de actieve deelname van ouders aan schoolactiviteiten[3]. Het gaat om interesse tonen, bijdragen naar behoefte, faciliteren en een homogene omgeving creëren voor het kind, waarin ouders en leraren handelen vanuit dezelfde waarden. Door betrokkenheid te tonen dragen ouders direct bij aan betere schoolprestaties van het kind. We creëren daarmee een omgeving die een maximale ontwikkeling mogelijk maakt. Een mooiere verantwoordelijkheid als ouder kan ik me niet bedenken!

Ouders, kom in actie!

In plaats van te focussen op schoolprestaties kunnen we beter kiezen voor een onderwijsvorm die past bij onze visie op de opvoeding van onze kinderen. Luisteren naar de behoeften van de kinderen en activiteiten ontplooien die hun plezier in leren en hun ontwikkeling bevorderen. Voorbeelden hiervan vinden we op de websites www.montessori-thuis.nl en www.montessori-opvoeding.com. Hier trachten betrokken montessoriouders andere ouders te inspireren over een homogene montessori-educatie. Met artikelen als ‘4 tips voor echte verantwoordelijkheid’ en ‘Thuis een montessorihoek inrichten’; met opvoedtips op het gebied van straffen, zelfstandigheid, keuzes maken en dergelijke; waarden en passende activiteiten die ouders kunnen uitvoeren in de thuissituatie. Hulde voor deze initiatieven, waar de rol van de ouder terecht wordt erkent als belangrijke stakeholder voor betere schoolprestaties van het kind, in plaats van louter de school!

Om betrokken te raken hebben ouders meer informatie nodig. Antwoorden op vraagstukken als ‘wat zijn de waarden van de school’, met welke bagage verlaat het kind de basisschool, hoe vertaalt die mooie visie zich concreet naar een schooldag of –week’ en ‘hoe kan ik thuis bijdragen aan de (homogene) ontwikkeling van mijn kind’ en ‘wat zijn de verwachtingen van ouders’ worden door scholen bijna niet verstrekt. Een mooie kans voor de NMV en de aangesloten montessorischolen.

Meer betrokkenheid van ouders zorgt voor bevlogen kinderen én ouders. Er zijn geen betere ambassadeurs dus laten we samenwerken: geef ouders een plek in de vereniging en laat ze (al dan niet via scholen) nader kennismaken met de montessori-educatie.

Hoe kunnen de NMV en scholen ouders daarbij helpen? De NMV kan meer informatie verstrekken over de montessori-educatie aan scholen en ouders. Lekker praktisch en direct toepasbaar. Een mooi voorbeeld is de website www.montessori.org.uk van Montessori St Nicholas, het platform voor montessori in het Verenigd Koninkrijk. Scholen kunnen informatie hieruit overnemen op hun eigen websites, presenteren tijdens een informatieavond of bespreken in het oudergesprek.

Ouders kunnen individueel lid worden bij de NMV, dan ontvangen zij ook Montessori Magazine. Zij kunnen zich verdiepen in montessori-educatie tijdens een informatieavond op school, met de publicatie Kiezen voor Montessori en de film Montessori Nu! Om vervolgens als ambassadeur andere ouders te inspireren met hun ervaringen.

[1] en [2] Verkiezingsprogramma 2017-2021 Ouders & Onderwijs.
[3] wij-leren.nl: Kennisplatform voor het onderwijs.